İşi Bırakmış Olan Kişi ve Kurumlara Elektronik Tebligat Yoluyla Tebliğ Yapılamaz

İşi bırakma, mükellefiyetin sona ermesi için gerekli adımdır; ancak işi bırakan kişinin defter ve belgeleri saklama ve ibraz yükümlülüğü devam eder. Uygulamada vergi idaresi, işi bırakan veya mükellefiyeti re’sen terk ettirilen gerçek ve tüzel kişilere elektronik tebligat yapmayı sürdürmekte ve bu tebligatları geçerli saymaktadır.

Bu tebligatlar, kişiyi defter ve belgeleri ibraz etmeme nedeniyle ceza yargılamasıyla karşı karşıya bırakabilir; ilgili yıla ait defterlerdeki indirimler de kabul edilmeyebilir. Sonuçta hem vergi hem ceza yükü doğar. Peki işi bırakanların elektronik tebligatı takip etme yükümlülüğü sürer mi? Kanaatimce cevap açıkça hayırdır.

VUK m.107/A ve elektronik tebligat

Elektronik ortamda tebliğ, VUK m.107/A ile düzenlenmiştir; bu madde 6009 sayılı Kanunun 7. maddesiyle eklenmiştir. 6637 sayılı Kanunun 5. maddesiyle eklenen fıkraya göre elektronik tebligat, muhatabın elektronik adresine ulaştığı tarihi izleyen beşinci günün sonunda yapılmış sayılır.

Maliye Bakanlığı; teknik altyapıyı kurmaya, tebliğe elverişli elektronik adres kullanma zorunluluğu getirmeye ve usul ve esasları belirlemeye yetkilidir. Elektronik tebligat uygulaması 01.01.2016 tarihinde başlamıştır.

456 sıra no’lu VUK Genel Tebliği

27.08.2015 tarihli ve 29458 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan 456 sıra no’lu Vergi Usul Kanunu Genel Tebliği’nin 4. maddesine göre elektronik tebligat zorunluluğu kapsamında olanlar şunlardır:

• kurumlar vergisi mükellefleri,
• ticari, zirai veya mesleki kazançları nedeniyle gelir vergisi mükellefiyeti bulunanlar (basit usulde vergilendirilenler ve gerçek usulde vergiye tabi olmayan çiftçiler hariç),
• kendisine elektronik tebligat yapılmasını isteyenler.

Zorunluluk mükellefiyetle sınırlıdır

Elektronik tebligat zorunluluğu, mükellefiyet devam ettiği sürece geçerlidir. İşi bırakma veya re’sen terk nedeniyle mükellefiyet ortadan kalktığında zorunluluk da sona erer. Sona erme tarihi, işi bırakmanın vergi dairesine bildirildiği ve kayıtlara işlendiği ya da re’sen terkin yapıldığı tarihtir. Mükellefiyetin kalkmasıyla elektronik tebligat adresine sahip olma ve bu adresi takip etme yükümlülüğü de kalkar.

Vergi Daireleri İşlem Yönergesi

Vergi Daireleri İşlem Yönergesi’nin “İhbarnamenin Tebliğ İşlemleri” başlıklı 85. maddesi, VUK m.160’ın birinci ve ikinci fıkraları kapsamında işi bırakanlara tebliğin adres kayıt sistemindeki yerleşim adresine yapılacağını düzenler. İdare bu kuralı kendisi koymuş olmakla birlikte uygulamada aksi yönde işlem yapmaya devam etmektedir.

Mükellefiyeti sona ermiş bir kişiye elektronik ortamda yapılan tebligat geçerli sayılmamalı; bu kişilere normal tebligat usulü uygulanmalıdır. Aksi halde sistemden çıkış fiilen yalnızca ölümle mümkün olur. İşini yıllar önce bırakmış yaşlı bir kişinin bile her beş günde bir sistemi kontrol etmesini beklemek hayatın olağan akışına aykırıdır.

Tebliğ tarihi, dava açma süresinin başlangıcını belirlediği için bu konu dava aşamasında da önem taşır. Süreler için Vergi Davaları sayfasına bakabilirsiniz.